Connect with us

Znanost

Astronomija

Otkriven novi objekt na samom rubu našeg Sunčevog sustava

Sunčev sustav bogatiji je za još jednog člana.

Novi radovi Scotta Shepparda sa Carnegiea i Chadwicka Trujilla s promatračnice Gemini izvještavaju o otkriću udaljenog patuljastog planeta nazvanog 2012 VP113, pronađenog izvan dosad poznatog ruba Sunčevog sustava. To je samo jedan od tisuća udaljenih objekata koji tvore tzv. unutarnji Oortov oblak.

Ono što je zanimljivo u njihovom radu je da ukazuje na mogućnost postojanja ogromnog planeta, možda i do 10 puta većeg od Zemlje, koji još nije viđen, ali moguće da utječe na orbitu 2012 VP113 i ostalih objekata u unutarnjem Oortovom oblaku.

Dijagram orbita vanjskog Sunčevog sustava. Sunce i stjenoviti planeti su u sredini, orbite plinovitih divova su prikazane ljubičastim krugovima. Kuiperov pojas s Plutonom predstavljaju plave isprekidane kružnice, orbita Sedne je narančasta, a orbita 2012 VP113 crvena.

Dijagram orbita vanjskog Sunčevog sustava. Sunce i stjenoviti planeti su u sredini, orbite plinovitih divova su prikazane ljubičastim krugovima. Kuiperov pojas s Plutonom predstavljaju plave isprekidane kružnice, orbita Sedne je narančasta, a orbita 2012 VP113 crvena.

Poznati Sunčev sustav može se podijeliti na tri dijela: stjenoviti planeti poput Zemlje koji su bliže Suncu, nešto dalje su plinoviti divovi, a onda slijede zaleđeni objekti u Kuiperovom pojasu koji se prostire odmah iza Neptunove orbite. Iza toga, čini se da je rub Sunčevog sustava gdje je jedini objekt Sedna, poznata otprije, kao i čitava njegova orbita. 2012 VP113 ima orbitu koja se nalazi iza Sedne, što ga čini najudaljenijim objektom Sunčevog sustava.

“Ovo su fantastični rezultati koji redefiniraju razumijevanje našeg Sunčevog sustava”, kaže Linda Elkins-Tanton sa odjela za magnetizam Zemlje na Carnegieu.

Planetoid Sedna, promjera 995km, otkriven je izvan ruba Kuiperovog pojasa 2003. Ovim otkrićem je sa sigurnošću potvrđeno da to nije jedini objekt u hipotetičkom unutarnjem Oortovom oblaku, kao što se do sad mislilo.

Točka na kojoj je 2012 VP113 najbliži Suncu je oko 80 puta veća od udaljenosti Sunca i Zemlje ili možemo reći da iznosi 80 astronomskih jedinica (AU). Za usporedbu, stjenoviti planeti i asteroidi egzistiraju na udaljenosti u rasponu od 0.39 do 4.2 AU. Plinoviti divovi otkriveni su između 5 i 30 AU, dok je Kuiperov pojas udaljen od 30 do 50 AU. Jedino Sedna ostaje znatno iza vanjske granice na 76 AU čitavom svojom orbitom.

Sheppard i Trujillo koristili su se novom kamerom za tamnu energiju (DECam) na 4-metarskom NOAO teleskopom u Chileu. DECam ima najveće vidno polje od svih 4-metarskih ili većih teleskopa i pruža neviđenu mogućnost pretraživanja velikih područja neba u potrazi za slabo vidljivim objektima. 6,5-metarskim teleskopom Magellan na Carnegievoj promatračnici Las Campanas određena je orbita 2012 VP113 i dobivene detaljne informacije o svojstvima površine.

Obimnom pretragom neba Sheppard i Trujillo ustanovili da je moguće postojanje gotovo 900 objekata sa orbitom poput one koju imaju Sedna i 2012 VP113 i čiji je promjer veći od 1000km. Brojnost objekata u unutarnjem Oortovom oblaku je vjerojatno veća od one u Kuiperovom i glavnom asteroidnom pojasu.

“Neki od ovih objekata mogli bi biti veličine Marsa ili Zemlje jer je njihova udaljenost tolika da je čak i vrlo velike objekte teško detektirati s trenutnom tehnologijom”, tvrdi Sheppard.

I Sedna i 2012 VP113 pronađeni su na točki najbližoj Suncu, ali oboje imaju orbite koje dosežu i do stotinu kilometara AU. Tada postaju gotovo nevidljive pa ih je teško otkriti. Sličnost između orbita Sedne, 2012 VP113 i još nekoliko drugih objekata blizu ruba Kuiperovog pojasa ukazuje na to da nepoznato, masivno tijelo utječe na njihovu orbitu i prisiljava ih da se kreću u ovakvim sličnim orbitalnim konfiguracijama. Sheppard i Trujillo ukazuju na postojanje super -Zemlje ili možda još većeg objekta na udaljenosti od nekoliko stotina AU koji bi mogao biti uzrokom efekata viđenih kod orbita ovih objekata, udaljenih toliko da ne utječu značajno na nijedan poznati planet.

“Potragu za ovakvim udaljenim objektima unutarnjeg Oortovog oblaka iza Sedne i 2012 VP113, treba nastaviti, kako bi saznali više o postanku i razvoju našeg sustava”, kaže Sheppard.

Rezultati istraživanja objavljeni su u časopisu Nature.

Izvor: Phys

Nastavi čitati
Advertisement
Možda vas zanima...
Ostavi komentar

Ostavi komentar

Vaša adresa e-pošte neće biti objavljena. Obavezna polja su označena sa *

Više u Astronomija

Popularno

Pratite nas na Fejsu

Na Vrh